Afval overlast in grote steden in Nederland: Steeds meer steden hebben problemen met zwerfafval

Afvalnieuws

Afval overlast is een veelvoorkomend probleem in de grote steden van Nederland. Steden als Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, en Nijmegen kampen al jaren met veel zwerfafval. Het lijkt de gemeenten maar niet te lukken om het afval probleem op te lossen en dit is voor veel inwoners van die steden een doorn in het oog.

Maar hoe komt het dat er in de grote steden zoveel zwerfafval is? En wat kunnen gemeenten toe om de overlast van afval tegen te gaan? In dit artikel gaan we dieper in rondom het probleem van afval in de grote steden.

Hoe groot is het afval probleem in grote steden?

Hoewel afval in veel grote steden een groeiend probleem is, zijn met name de allergrootste steden van Nederland de pineut. In steden als Amsterdam en Rotterdam is het probleem van zwerfafval aan de orde van de dag. In die steden klagen ook veel bewoners over het toenemende zwerfafval. Dit komt niet alleen door de inwoners, maar ook door de vele toeristen die de steden dagelijks bezoeken.

In Amsterdam wordt er iedere dag meer dan 400 ton aan huishoudelijk afval opgehaald. Dit is enorm veel, maar als we het vergelijken met een stad als Rome, is het slechts een fractie. Daar wordt dagelijks namelijk ongeveer 4600 ton aan afval ingezameld.

Toch is er wel verschil tussen de grote steden. Een stad als Den Haag heeft naast het “gewone” toerisme in de zomermaanden ook te maken met veel dagjesmensen die naar het strand gaan. Een stad als Nijmegen heeft daarentegen weer te maken met afval dat door de rivier de Waal meegenomen wordt en zich ophoopt in de stad.

Het probleem is niet zozeer dat de afvaldiensten zulke hoeveelheden afval niet aankunnen, het gaat vooral om het zwerfafval. Als afval goed gescheiden ingezameld wordt, hebben de afvaldiensten er stukken minder werk aan, dan wanneer dat niet gebeurt. Het is dan ook belangrijk dat een goede afvalscheiding al begint bij de huishoudens.

Hoe komt het dat grote steden veel zwerfafval hebben?

Doordat er steeds meer mensen in de grote steden zijn gaan wonen én de bevolking daar al jaren toeneemt, komt er ook steeds meer afval bij. Dit betekent niet alleen dat er meer huisvuil opgehaald moet worden in die steden, maar ook dat er in de publieke ruimte meer afval bijkomt. Meer mensen betekent namelijk automatisch ook meer voorzieningen.

Er komen steeds meer winkels en winkelstraten, de parken worden drukker, er komen meer evenementen en de toeristische plekken worden meer bezocht.

Als prullenbakken in de stad sneller vol raken, gaan mensen afval naast de containers plaatsen. Hoewel dit niet mag, gebeurt het natuurlijk wel. Dit afval waait vervolgens weg en komt door de hele stad terecht, met alle gevolgen van dien. Vervolgens moeten de afvalverwerkers blijven meegroeien om de toenemende afvalstroom op te vangen.

Hoe wordt het afval bijgehouden in grote steden?

Grote steden maken vaak gebruik van zogeheten “afvalregistratie systemen”. Je kunt dit een beetje zien als een soort slimme prullenbakken. Deze registreren namelijk hoeveel afval er ingegooid wordt en geven bovendien een seintje naar de centrale als de container (bijna) vol zit. Op deze manier kunnen de vuilnismannen er vervolgens voor zorgen dat de afvalbakken geleegd worden.

Ook per wijk wordt bijgehouden hoeveel afval er weggegooid wordt. Dit gebeurt door ondergrondse containers, papiercontainers met een sensor of glasbakken waarvan bijgehouden wordt hoe vol ze zitten.

Hierdoor kunnen de afval inzamel bedrijven goed inschatten hoe vaak ze afval moeten ophalen in verschillende wijken en gebieden van een stad. Daardoor is de afvalinzameling zo efficiënt mogelijk en dit zorgt er ook voor dat de afvalstoffenheffing niet enorm snel stijgt.

Oorzaken van zwerfafval

Er zijn verschillende dingen die zorgen voor zwerfafval in (grote) Nederlandse steden.  Misschien wel de grootste reden is de groeiende bevolking. Juist in de grote Nederlandse steden groeit de bevolking harder. Hierdoor neemt ook de hoeveelheid afval toe.

Daarnaast zijn er veel toeristen die de grote steden bezoeken. Zij verbruiken vaak meer producten die voor extra afval zorgen. Bovendien voelen zij vaak minder de verantwoordelijkheid om de stad schoon te houden dan de inwoners.

Daarnaast geldt dat er in grote steden vaak meer evenementen zijn. Hoewel de evenementen zelf alles op alles zetten om het zo schoon mogelijk te houden, reizen de bezoekers ook naar de evenementen toe. Dit gaat vaak ook gepaard met zwerfafval.

Gevolgen van afval overlast

De gevolgen van veel afval en het toenemende zwerfafval zijn aanzienlijk. Vanzelfsprekend ziet het er niet netjes uit, maar er is nog meer aan de hand.

Grofweg zijn er drie gevolgen van afvaloverlast:

1. Uitstraling van de stad.
2. Gezondheidsrisico’s.
3. Schadelijk voor het milieu.

Zo brengt veel zwerfafval ook gezondheidsrisico’s met zich mee. Op afval komen namelijk veel insecten, ongedierte en vogels af. Denk maar eens aan alle meeuwen op de dam die naar hartenlust de patatjes van toeristen opeten. Deze dieren zorgen ervoor dat ziektes zich gemakkelijk verspreiden.

Ook brengt zwerfafval een ander gevaar voor de volksgezondheid met zich mee. Zo kan er in afval schadelijke stoffen zitten. Dit kan vervolgens in de bodem en het grondwater trekken. Dit kan voor zowel de gezondheid van jou, als voor het milieu nadelige gevolgen hebben.

Maatregelen en oplossingen tegen afvaloverlast

Gelukkig is er ook goed nieuws. Veel steden hebben al verschillende maatregelen genomen om afvaloverlast tegen te gaan. Zo zijn er in Amsterdam veel “slimme” containers. In Rotterdam worden zelfs drones ingezet om afval in kaart te brengen.

Daarnaast zetten veel gemeenten in op het nóg beter scheiden van afval. Ook willen zij de bewoners daar bewust van maken. Dat doen ze door de afval-app en door de afvalkalender. Bij de afvalkalender van iedere gemeente vind je ook een afvalscheidingswijzer.

Om het illegaal dumpen van (zwerf) afval tegen te gaan wordt er regelmatig gecontroleerd op plekken waar dit veel gebeurt. Soms worden er zelfs camera’s ingezet om bekende illegale afval-dump-plekken in de gaten te houden. Daardoor kunnen mensen die illegaal afval dumpen sneller gepakt worden.

Conclusie: Overlast van afval in grote steden

De overlast van afval in grote steden zoals Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Nijmegen blijft een groot probleem. De steden verschillen van elkaar en daardoor zijn ook de oorzaken van de afvaloverlast verschillend.

Wat wel overal duidelijk is, is dat gemeenten er alles aan proberen te doen om zwerfafval en illegaal gedumpt afval tegen te gaan. Door betere afvalinzameling, handhaving en controles, voorlichting (zoals de afvalwijzer) en technologische ontwikkelingen doen gemeentes er alles aan om de overlast van afval te verminderen.

Wil jij zelf overlast melden? Dat kan je doen via de afvalkalender van jouw gemeente. Benieuwd hoe je afval het beste kunt scheiden of welk afval waar hoort? Bekijk dan onze afvalscheidingswijzer.